Bệnh gout - Nguồn gốc sinh bệnh và hướng phòng, điều trị hiệu quả nhất

31/08/2020

Gout không còn chỉ là “bệnh của nhà giàu” nữa mà đã mở rộng ra nhiều đối tượng khác khiến tỷ lệ người mắc bệnh lý này ngày một gia tăng (1% dân số tương đương 940.000 bệnh nhân bị gout tại Việt Nam - Số liệu năm 2014). Do đó, cần đánh giá đúng bản chất và nguyên nhân gây bệnh gout mới có thể phòng ngừa và điều trị gout hiệu quả.


Bệnh Gout gây ra nhiều đau đơn

Cơn đau bệnh gout là đáng sợ nhất trong các loại bệnh về khớp

Bệnh gout là gì?

Gout là một dạng của bệnh viêm khớp gây sưng đau ở các khớp chân, đặc biệt là ở ngón chân cái, có thể xảy ra với bất kỳ ai nhưng phổ biến ở nam giới với 96%. Bệnh gout là do rối loạn chuyển hóa khi acid uric tăng cao hình thành nên các tinh thể natri urat và khi những tinh thể muối này tập trung trong và mô mềm quanh khớp sẽ dẫn đến bệnh gout.

Hầu hết mọi người đều nghĩ rằng bệnh gout là do ăn quá nhiều chất đạm và uống quá nhiều rượu bia. Đúng là những yếu tố này gia tăng nguy cơ mắc bệnh gout nhưng không phải là tất cả nguyên nhân dẫn đến căn bệnh này.

Điều này được lý giải như sau: Mỗi ngày, khoảng 3/4 tinh thể muối urat trong cơ thể đến từ sự phân hủy purin nội sinh (bên trong cơ thể sinh ra), trong khi chỉ có ¼ đến từ sự phân hủy purin trong thực phẩm và đồ uống ở bên ngoài đưa vào cơ thể. Tỉ lệ này cho thấy, bệnh gout không hoàn toàn do rượu bia hay thực phẩm gây ra. 

*Purin là một hợp chất hữu cơ mà khi cơ thể tiêu hóa chúng sẽ sản sinh ra acid uric. Acid uric ứ đọng là điều kiện hình thành nên các tinh thể natri urat.

Diễn tiến và phân loại bệnh gout

Gout là một dạng viêm khớp khá phức tạp và tồn tại ở những tình trạng với mức độ nghiêm trọng khác nhau, cụ thể:

Bệnh gout cấp tính

Những triệu chứng và dấu hiệu của bệnh gout tái phát nhiều lần mỗi năm là đặc trưng của bệnh gout cấp tính. Đối với gout cấp tính, thuốc có thể hỗ trợ ngăn ngừa số lần tái phát nhưng cần một phác đồ điều trị cụ thể để tránh nguy cơ tổn thương khớp.

Triệu chứng bệnh Gout

Bệnh gout thường sưng tấy ngón chân cái và có thể tái phát nhiều lần trong năm

Bệnh gout mãn tính

Bệnh gout không được điều trị kịp thời khiến các tinh thể muối natri urat hình thành dưới da tạo ra các nốt sần gọi là Tophi. Nốt Tophi thường phát triển ở một số khu vực như ngón tay, bàn tay, bàn chân, khuỷu tay hoặc mắt cá chân. 

Bệnh gout nguyên phát

Thiếu men Hypoxanthine Guanine Phosphoribosyltransferase (HGPRT) và men Glucose-6 Phosphate Dehydrogenase (G6PD) được xem là nguyên nhân gây ra bệnh gout nguyên phát. 

Bệnh gout thứ phát

Gout thứ phát là hậu quả của việc tăng acid uric quá mức do suy thận, tăng sinh tủy, bệnh máu ác tính, ngộ độc rượu, chấn thương, viêm khớp, vảy nến, tác dụng phụ của thuốc điều trị ung thư…

Quá trình khởi phát và diễn tiến của bệnh gout là “vô lường”. Vậy nên, việc phát hiện sớm triệu chứng của bệnh để kịp thời điều trị, ngăn chặn chuyển biến xấu và tổn thương khớp là điều vô cùng quan trọng.

Dấu hiệu và triệu chứng nhận biết bệnh gout

Sự thật thì các tinh thể natri urat có thể đã tích tụ trong khớp của chúng ta từ nhiều năm nhưng chúng ta không hề hay biết. Chỉ khi một số tinh thể khu trú ở khớp tràn ra khoảng trống giữa hai đầu xương trong khớp mới gây sưng đau và viêm. Lúc này, bệnh gout bùng phát mang theo những triệu chứng và dấu hiệu sau:

  • Đau nhức dữ dội

  • Sưng tấy

  • Da đỏ và ấm nóng khi sờ vào

  • Phạm vi cử động của khớp bị hạn chế

  • Khi bệnh lý lắng xuống, vùng ra ở khớp bị gout có thể bị bong ra.

Các triệu chứng bệnh gout xuất hiện rất đột ngột và thường là vào ban đêm. Mức độ tồi tệ nhất là trong vòng 12 - 24 giờ đầu tiên sau khi phát bệnh. 

Mặc dù, bệnh gout thường ảnh hưởng đến ngón chân cái, nhưng các khớp khác cũng có thể bị ảnh hưởng, bao gồm:

  • Mắt cá chân

  • Đầu gối

  • Khuỷu tay

  • Cổ tay

  • Ngón tay

Đau khớp gối do bệnh gout

Khớp gối cũng có thể chịu ảnh hưởng của bệnh gout

Những khớp lớn của cơ thể, nguy cơ bị gout rất thấp như cột sống, khớp vai, khớp hông... Mỗi lần bệnh phát tác sẽ kéo dài khoảng 5 - 7 ngày, rồi sẽ giảm dần mức độ.

Gout không được chữa trị sớm sẽ gia tăng số lần tái phát và có thể lan sang các khớp mới. Vậy nên, nếu cảm thấy đau nhức dữ dội một cách đột ngột kèm hiện tượng nóng đỏ khớp, hãy liên hệ ngay với bác sĩ để được hỗ trợ.

Nguyên nhân gây ra bệnh gout là gì?

Bệnh gout xuất hiện khi quanh khớp tồn tại nhiều tinh thể natri urat do nồng độ acid  uric trong máu tăng cao kéo dài. Điều này xảy ra khi cơ thể giảm đào thải hay tăng sản xuất quá mức acid uric. Như vậy, nguyên nhân chính yếu dẫn đến gout là sự gia tăng quá mức acid uric bên trong cơ thể.  Và các yếu tố làm tăng acid uric bao gồm:

  • Chế độ ăn

Một chế độ ăn uống nhiều thịt động vật 4 chân (trâu, bò, dê, chó, lợn, cừu…), nội tạng động vật, hải sản, đồ uống chứa nhiều đường... Bên cạnh đó, uống nhiều rượu bia cũng thúc đẩy quá trình sản sinh acid uric.

  • Béo phì

 Nếu bạn thừa cân, cơ thể sản xuất nhiều acid uric hơn nhưng thận lại gặp khó khăn trong trong việc lọc bỏ acid uric khiến hàm lượng acid này tăng cao.

  • Bệnh lý

Một số bệnh lý mãn tính làm tăng nồng độ acid uric phải kể đến là huyết áp cao, tiểu đường, tim mạch, thận…

  • Một số loại thuốc

Sử dụng một số thuốc điều trị tăng huyết áp có thể gia tăng acid uric. Vì vậy, đối với người bị bệnh gout, việc sử dụng thuốc cần hết sức thận trọng và phải tuân thủ nghiêm ngặt hướng dẫn của bác sĩ.

Ngoài các yếu tố chủ yếu kể trên, nguy cơ bị gout của bạn sẽ cao hơn người khác nếu rơi vào những trường hợp dưới đây:

  • Tiền sử gia đình mắc bệnh gout

 Nếu trong gia đình có người bị bệnh gout, thì xác suất mắc phải căn bệnh này của bạn tương đối cao.

  • Tuổi tác và giới tính

Tỉ lệ nam giới mắc bệnh gout cao hơn và sớm hơn nữ giới. Trong khi các triệu chứng của gout thường xuất hiện ở nữ giới sau khi mãn kinh thì ở nam giới, bệnh phát triển từ độ tuổi 30.

  • Phẫu thuật hoặc chấn thương

Những người vừa trải qua phẫu thuật hoặc chấn thương nghiêm trọng là đối tượng thuộc nhóm nguy cơ dễ bị bệnh gout tấn công.

Cơn đau nhức mà người bị gout phải chịu đựng được các chuyên gia xương khớp nhận định là “khủng khiếp nhất” trong các dạng viêm khớp. Chính vì vậy, chúng ta cần phải tiến hành chẩn đoán bệnh sớm để điều trị kịp thời giúp giảm nhẹ cơn đau và tránh tổn hại khớp.

Phương pháp chẩn đoán bệnh gout chính xác

Bệnh gout có thể bị phát giác bởi triệu chứng điển hình là sưng tấy ở ngón chân, ngón tay, đau nhức đỏ và nóng. Tuy nhiên, không phải trường hợp nào cũng dễ dàng bắt bệnh thông qua các dấu hiệu bên ngoài.

Chẩn đoán bệnh Gout

Xét nghiệm máu giúp bác sĩ đánh giá nồng độ acid uric chính xác

Đối với những ca phức tạp, để tránh nhầm lẫn với các dạng viêm khớp khác, bác sĩ sẽ tiến hành thêm một số xét nghiệm:

Mục đích của xét nghiệm máu là để đo nồng độ acid uric. Cùng với các triệu chứng đặc trưng của gout biểu hiện đầy đủ ở khớp, nếu nồng độ acid uric trong máu cao sẽ tăng thêm độ chắc chắn cho chẩn đoán của bác sĩ.

Các xét nghiệm hình ảnh như chụp X-quang, chụp CT scan giúp bác sĩ phát hiện được những tổn thương khớp và tinh thể natri urat trong khớp, từ đó loại trừ các nguyên nhân gây viêm khớp khác.

Không thể thiếu trong khâu chẩn đoán bệnh gout đó là xét nghiệm kiểm tra dịch khớp. Dưới kính hiển vi, bác sĩ nhanh chóng nhận thấy trong dịch khớp có sự hiện diện của các ti thể natri urat hay không?

Sau khi thực hiện xong những bước xét nghiệm và chẩn đoán này, bác sĩ sẽ xác định cụ thể tình trạng bệnh lý và hướng điều trị thích hợp. 

Điều trị bệnh gout như thế nào?

Thuốc là giải pháp điều trị gout chủ yếu. Tùy vào tình trạng sức khỏe và triệu chứng của bệnh gout, bác sĩ sẽ chỉ định một trong các loại thuốc dưới đây:

  • Thuốc chống viêm không Steroid (NSAID)

NSAID bao gồm không kê đơn và kê đơn. Ban đầu, Bác sĩ sẽ kê toa liều cao để giảm cơn đau và liều lượng được hạ thấp dần ở những ngày tiếp theo nhằm ngăn chặn sự tái phát của bệnh lý.

  • Colchicine

Colchicine là một loại thuốc giảm đau nổi tiếng trong điều trị bệnh gout. Liều lượng thuốc sẽ được điều chỉnh tăng giảm tùy vào diễn biến của bệnh lý.

  • Corticosteroid

Các loại thuốc thuộc nhóm Corticosteroid giúp kiểm soát viêm và đau do gout. Tuy nhiên, Corticosteroid chỉ được sử dụng khi người bệnh không đáp ứng được với thuốc NSAID hoặc Colchicine. 

Riêng với những bệnh nhân gout mãn tính, khớp đã phải chịu những tổn thương từ bệnh lý này hoặc bệnh nhân suy thận, bác sĩ khuyên dùng thuốc có tác dụng giảm nồng độ acid uric trong cơ thể bao gồm:

  • Thuốc ngăn chặn sản xuất acid uric

  • Thuốc cải thiện khả năng loại bỏ acid uric 

Tất cả các loại thuốc điều trị gout chỉ được sử dụng khi có chỉ định của bác sĩ. Không nên tự ý mua hoặc tăng giảm liều vì có thể gây ra những tác dụng phụ vô cùng nguy hiểm cho sức khỏe như đau dạ dày, sỏi thận…

Thuốc điều trị bệnh gout

Sử dụng thuốc điều trị gout theo hướng dẫn bác sĩ

Bạn có thể sử dụng thêm các sản phẩm bổ trợ xương khớp để hỗ trợ giảm đau, giảm viêm và hạn chế tác động của bệnh gout đến xương khớp. Những sản phẩm chứa dưỡng chất chuyên biệt giúp tái tạo và bảo vệ xương khớp như JEX MAX là lựa chọn thích hợp.

Đối với bệnh gout, bên cạnh phác đồ điều trị y tế, việc xây dựng thói quen sống khoa học không chỉ giảm đau nhức, hạn chế tái phát mà còn hỗ trợ ngăn ngừa bệnh khởi phát. Vậy, lối sống như thế nào được xem là lý tưởng để phòng ngừa ảnh hưởng của gout?

Hướng dẫn phòng ngừa bệnh gout hiệu quả

PGS.TS Đặng Hồng Hoa (Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh) chia sẻ: Chưa có cách nào để ngăn chặn sự khởi phát và tái phát của gout. Duy trì nồng độ acid uric trong cơ thể ổn định là cách ngăn ngừa bệnh gout hiệu quả nhất. Vậy nên, thông điệp của các bác sĩ vẫn là phòng bệnh hơn chữa bệnh.

Và thiết lập thói quen sống khoa học chính là vũ khí phòng gout “tối thượng” hơn cả: 

  • Hạn chế uống rượu bia, từ bỏ thuốc lá

  • Hạn chế ăn thực phẩm giàu purin như thịt cừu, thịt bò, thịt lợn và nội tạng…

  • Hạn chế tiêu thụ chất béo, đường

  • Uống nhiều nước khoáng thay vì nước có ga 

  • Tăng cường rau xanh và hoa quả tươi

  • Duy trì cân nặng hợp lý

  • Tích cực tập luyện thể dục thể thao

Bổ sung vitamin C, dưỡng chất Peptan,...

Phòng ngừa bệnh gout

Hạn chế tiêu thụ rượu bia giảm nguy cơ mắc bệnh gout

Bệnh gout không phân biệt tuổi tác hay giới tính, bệnh có thể tìm đến với bất cứ ai mà không báo trước, khiến chúng ta không kịp trở tay. Do đó, tất cả mọi người đều cần nâng cao ý thức phòng ngừa bệnh lý này càng sớm càng tốt.



Hai nhóm thuốc điều trị bệnh gút được sử dụng phổ biến hiện nay
Gút (gout) là bệnh khớp mạn tính chưa có giải pháp điều trị dứt điểm, chỉ có thể kiểm soát triệu chứng và cơn đau bằng việc uống thuốc. Bài viết này sẽ chia sẻ đến các bạn thông tin về...
Chi tiết
Paget xương là bệnh gì? Có nguy hiểm không?
Paget xương là một dạng rối loạn chu trình tái tạo xương khiến xương bị suy yếu, biến dạng và dễ gãy. Đây là bệnh xương mạn tính, thường xảy ra ở nam giới ngoài 40 tuổi và những vị trí có...
Chi tiết
Bệnh viêm khớp: Nguyên nhân, triệu chứng và cách điều trị
Bệnh viêm khớp là danh từ chung chỉ các vấn đề bất thường của xương khớp làm suy giảm chức năng hệ vận động. Các bệnh lý viêm xương khớp này có thể xảy đến với bạn và tôi vào bất...
Chi tiết
Tìm hiểu về bệnh xương khớp thường gặp
Bệnh xương khớp thường liên quan đến quá trình thoái hóa hoặc thay đổi nội tiết tự nhiên của cơ thể. Khiêng vác nặng, sai tư thế trong thời gian dài cũng khiến khớp lão hóa...
Chi tiết

Thuốc bổ xương khớp của Mỹ tốt nhất trên thị trường Việt Nam
Các loại thuốc bổ xương khớp chiếm thị phần lớn trên thị trường dược phẩm bởi nhu cầu sử dụng cao, có tới 35% dân số Việt Nam mắc các vấn đề liên quan đến xương khớp. Nhưng giữa vô...
Chi tiết
Viêm khớp háng: Dấu hiệu, nguyên nhân và cách điều trị
Viêm khớp háng khiến việc đi lại, nhất là khi thực hiện động tác cúi thấp lưng, ngồi xổm hay đi vệ sinh gặp khó khăn và đau nhức “thấu xương”. Nếu cũng đang gặp vấn đề tương tự, bài...
Chi tiết
Thoái hóa đốt sống cổ: Biểu hiện, nguyên nhân và cách điều trị
Đốt sống cổ là trạm “trung chuyển” dẫn truyền những thông điệp của não giúp kiểm soát các hoạt động của phần dưới cơ thể. Chính vì lẽ đó, khi bị thoái hóa đốt sống cổ, không chỉ...
Chi tiết
Viêm khớp cùng chậu: Nguyên nhân và cách điều trị
Viêm khớp cùng chậu nghe tên thì lạ tai nhưng các triệu chứng của bệnh thì ai nhìn cũng quen, chẳng hạn như đau thắt lưng, đau hông, chân bị tê cứng khi ngồi một chỗ quá lâu, cơ thể mệt mỏi......
Chi tiết
Viêm đa khớp - Triệu chứng, nguyên nhân và cách điều trị
Viêm đa khớp không phải là tên gọi của một bệnh viêm khớp cụ thể mà là thuật ngữ dùng để chỉ tình trạng nhiều khớp bị sưng, đau và viêm cùng lúc. Bệnh có thể xảy ra với bất kỳ ai, ở...
Chi tiết
Hội chứng ống cổ tay có nguy hiểm không?
Các ngón tay tê nhức và mất cảm giác khiến cho việc cầm nắm đồ vật trở nên khó khăn - Đây là biểu hiện đặc trưng của hội chứng ống cổ tay. Khi mắc phải bệnh lý này, bàn tay của bạn có...
Chi tiết
Bệnh viêm khớp: Nguyên nhân, triệu chứng và cách điều trị
Bệnh viêm khớp là danh từ chung chỉ các vấn đề bất thường của xương khớp làm suy giảm chức năng hệ vận động. Các bệnh lý viêm xương khớp này có thể xảy đến với bạn và tôi vào bất...
Chi tiết
Đau lưng trên: Các triệu chứng cảnh báo bệnh gì?
Lưng trên có khả năng chống đỡ tốt hơn so với cổ và lưng dưới, nhưng tình trạng đau lưng trên vẫn có thể xảy ra khi cột sống chịu lực tác động hoặc chấn thương vượt quá sức chịu đựng....
Chi tiết
Những nguyên nhân chính gây đau thắt lưng ở phụ nữ
Do sự thay đổi hormone trong thời kỳ mãn kinh nên phụ nữ thường bị loãng xương và gặp vấn đề đau thắt lưng nhiều hơn nam giới. Ngoài các cơn đau lưng do bệnh lý thoái hóa, thoát...
Chi tiết
Collagen Type 2 là gì? Có tác dụng gì đối với xương khớp?
Collagen là một thành phần quan trọng trong cấu tạo sụn và xương, trong đó Collagen Type 2 chiếm 90%. Để hiểu rõ vai trò của Collagen 2 và biết cách tăng cường Collagen 2 cho cơ thể, các bạn hãy dành...
Chi tiết


CHIA SẺ CỦA NGƯỜI DÙNG VỀ HIỆU QUẢ
CỦA JEX MAX

JEX MAX - GIÚP GIẢM ĐAU XƯƠNG KHỚP
TÁI TẠO SỤN KHỚP VÀ XƯƠNG DƯỚI SỤN